محمدولی مظفری

مم ولی مظفری از ویژگی‌هایی چون تسلط بر زبان و گویش گیلکی، ذوق شاعرانه و علاقه عمیق به فرهنگ بومی برخوردار بود. پیوند دادن شعر با مسائل اجتماعی و تلاش برای حفظ واژگان، آیین‌ها و سنت‌های شفاهی شرق گیلان، از مهم‌ترین ویژگی‌های شخصیتی و فرهنگی او به شمار می‌رود.
گیله زن
گیله زن
انتشار: ۱۴۰۵/۰۸/۰۸
0
نظر
بروزرسانی: ۱۴۰۵/۰۸/۰۸
اشتراک گذاری
محمدولی مظفری
انتشار: ۱۴۰۵/۰۸/۰۸
0
نظر
بروزرسانی: ۱۴۰۵/۰۸/۰۸
فهرست مطالب

زندگینامه محمدولی مظفری

محمدولی مظفری کجیدی، معروف به مم ولی و متخلص به دامونی از شاعران و پژوهشگران فرهنگ عامه گیلان است که بخش مهمی از فعالیت‌های خود را به حفظ و معرفی میراث فرهنگی اختصاص داده است.

محمد ولی مظفری شاعر و پژوهشگر گیلانی
محمد ولی مظفری شاعر و پژوهشگر گیلانی

او در سال ۱۳۱۷ در روستای کجید در شهرستان املش متولد شد و از سال ۱۳۳۹ در سیاهکل سکونت کرد و زندگی خانوادگی خود را در این شهر آغاز کرد.

جوانی محمدولی مظفری
جوانی محمدولی مظفری

در ادامه، با زندگی‌نامه و کارنامه فرهنگی این شاعر گیلانی بیشتر آشنا می‌شویم.

همسر و فرزندان مرحوم محمدولی مظفری

افضل تقوی دیلمی، همسر ایشان، در کنار فرزندانشان، بخشی از خانواده این چهره فقید را تشکیل می‌دهد.

افضل تقوی دیلمی همسر محمدولی مظفری در مراسم یادبود او
افضل تقوی دیلمی همسر محمدولی مظفری در مراسم یادبود او

حاصل زندگی مشترک مرحوم محمدولی مظفری و افضل تقوی دیلمی، فرزندانی از جمله: مهران مظفری، علی مظفری، دکتر مهرناز مظفری، عادله مظفری و مهرو مظفری است که هر یک در جایگاه خود شناخته می‌شوند.

فعالیت‌های ادبی و پژوهشی محمد ولی مظفری

مم ولی مظفری، شاعر و پژوهشگر فرهنگ عامه گیلان، در کنار سرودن شعر و ترانه، بخش مهمی از عمر خود را صرف ثبت و نگهداری واژگان و سنت‌های بومی گیلان کرد.

محمدولی مظفری در کوهستان‌های گیلان
محمدولی مظفری در کوهستان‌های گیلان

از مهم‌ترین فعالیت‌ها و آثار او می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

فعالیت‌های او در زمینهٔ شعر و موسیقی

مم ولی مظفری از سال ۱۳۳۸ سرودن شعر را آغاز کرد و با تکیه بر زبان گیلکی و گویش بیه‌پیشی، آثار متعددی در زمینه شعر و ترانه پدید آورد. او در سال ۱۳۵۸ دو کتاب با نام‌های «نوغاندار» و «پوشه پوشه دربیا» منتشر کرد که بخشی از فعالیت‌های ادبی او را در بر می‌گیرند.

محمدولی مظفری در ییلاق سیاهکل
محمدولی مظفری در ییلاق سیاهکل

در کنار سرودن شعر، مظفری به موسیقی و ترانه‌سرایی نیز علاقه داشت و در سال ۱۳۵۸ چهار نوار کاست از سروده‌های خود را با صدای خودش منتشر کرد. همچنین شماری از ترانه‌های او در مجموعه تلویزیونی «پس از باران» مورد استفاده قرار گرفتند که فریدون پوررضا اجرای آن‌ها را بر عهده داشت.

پژوهش‌های فرهنگی و حفظ زبان گیلکی

محمد ولی مظفری بخش مهمی از زندگی خود را به تحقیق درباره فرهنگ عامه شرق گیلان اختصاص داد و در زمینه ثبت آداب‌ورسوم، آیین‌ها، ضرب‌المثل‌ها و چیستان‌های محلی فعالیت کرد. او از سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۵۱، به مدت ده سال، چیستان‌های گیلکی را گردآوری کرد و در سال ۱۳۴۱ نیز تدوین لغت‌نامه گویش گیلکی را آغاز کرد؛ کاری ارزشمند که تا پایان عمر ادامه داد، اما فرصت تکمیل و انتشار آن را نیافت.

محمدولی مظفری در یکی از روستاهای گیلان
محمدولی مظفری در یکی از روستاهای گیلان

پژوهش‌های او درباره فرهنگ بومی و واژگان اصیل گیلکی، به‌ویژه گویش بیه‌پیش و مناطق شرق گیلان، مورد توجه پژوهشگرانی همچون زنده‌یاد محمود پاینده لنگرودی و زنده‌یاد فریدون پوررضا قرار گرفت. تلاش‌های مظفری نقش مهمی در ثبت و حفظ بخشی از میراث زبانی و فرهنگی این منطقه داشت.

رونمایی از مجموعه آثار محمدولی مظفری

آیین رونمایی از مجموعه آثار محمدولی مظفری روز پنج‌شنبه پنجم تیرماه ۱۳۹۳، هم‌زمان با سالروز درگذشت وی، در مؤسسه فرهنگی و هنری خانه فرهنگ گیلان و با حضور جمعی از چهره‌های فرهنگی و علاقه‌مندان به ادبیات گیلان برگزار شد.

این مراسم با اجرای بهروز پورجعفر لنگرودی آغاز شد که ضمن قرائت اشعار مظفری، به معرفی شخصیت و اندیشه‌های او پرداخت. در ادامه، حیدر مهرانی، پژوهشگر باسابقه لاهیجانی، ضمن بررسی آثار شاعر و مقایسه او با نیما یوشیج، نخستین جلد مجموعه با عنوان «مجموعه اشعار» را معرفی کرد.

سخنرانی دکتر مهرناز مظفری دختر محمدولی مظفری در مراسم یادبودش
سخنرانی دکتر مهرناز مظفری دختر محمدولی مظفری در مراسم یادبودش

سپس استاد فریدون نوزاد درباره زندگی هنری مظفری سخن گفت، بر مطالعه دقیق آثار او تأکید کرد و از تلاش‌های دکتر مهرناز مظفری، دختر این شاعر، برای گردآوری و حفظ آثار پدرش قدردانی نمود. وی دومین جلد با عنوان «پژوهش‌های فرهنگ عامه» را معرفی کرد و در ادامه، بخشی از سخنان محمدولی مظفری برای حاضران پخش شد.

محمدتقی پوراحمد جکتاجی، نویسنده، پژوهشگر و شاعر گیلانی که در انتشار روزنامه «دامون» با مظفری همکاری داشت و بعدها نشریه «گیله‌وا» و مجموعه «گیلان‌نامه» را منتشر کرد، از دارندگان آثار منتشرنشده مظفری خواست آن‌ها را برای تکمیل مجموعه در اختیار نشریه «ایلیا» قرار دهند. او همچنین سومین جلد، با عنوان «اصطلاحات و ضرب‌المثل‌ها (شرق گیلان)» را معرفی کرد.

علی مظفری در مراسم یادبود پدرش محمدولی مظفری
علی مظفری در مراسم یادبود پدرش محمدولی مظفری

در بخش موسیقی، صفرعلی رمضانی، نوازنده کمانچه پنج‌سیم گالشی و خواننده آواز گالشی، به همراه رضا عشقی، نوازنده دایره گیلان، قطعاتی از آثار مظفری را اجرا کردند که پیش‌تر هنرمندانی چون فریدون پوررضا نیز خوانده بودند.

در ادامه، امین حسن‌پور، پژوهشگر جوان گیلانی، چهارمین جلد مجموعه با عنوان «مَسَله‌ها (چیستان‌ها)» را رونمایی و معرفی کرد. مراسم با سخنان پایانی مجری و صحبت‌های دکتر مهرناز مظفری درباره پدرش به پایان رسید.

علت درگذشت محمد ولی مظفری

محمد ولی مظفری کجیدی در پنجم تیرماه سال ۱۳۶۲، در پی سانحه رانندگی در جاده لاهیجان به رشت جان خود را از دست داد. او هنگام رانندگی با یک کامیون تصادف کرد و در ۴۵ سالگی درگذشت. پیکر این شاعر گیلکی‌سرا در گورستان سیاهکل به خاک سپرده شد.

زندگی عینˇ تی او روئه بمأ زولفؤنه مؤنه

سر و سامؤن ندأره، می دیلˇ وئیلؤنه مؤنه

زندگی تی دسؤنˇ والیجˇ پو گوده ببه

یا بدأری،‌ کوهؤنˇ بادبزأ ابرؤنه مؤنه

ترجمه: زندگی، مانند زلف‌های درهم‌ریخته و پریشان توست / سر و سامان ندارد، چون دل آشفته من است / زندگی مانند دست‌های آبله‌زده و بادکرده توست / یا گویا، ابرهای بادزده کوه‌هاست.

نام مَم‌ولی مظفری برای بسیاری از گیلک‌زبانان یادآور دیلمان،کوه و دامون است.
سوالات متداول
ولی مظفری چه آثاری از خود به یادگار گذاشت؟

او چهار نوار صوتی از سروده‌های گیلکی خود را با صدای خودش منتشر کرد. همچنین قصد داشت ۱۴ دفتر از نوشته‌هایش شامل شعر، نظم و نثر را به گویش مناطق اشکور، دیلمان و سمام به چاپ برساند، اما پیش از درگذشتش تنها موفق به انتشار یک منظومه شد.

آثار مم ولی مظفری در چه نشریاتی منتشر شده‌اند؟

مظفری با مطبوعات تهران و گیلان همکاری مستمر داشت و نوشته‌هایش در نشریاتی مانند: مجله‌های «توفیق» و «فردوسی» در تهران و نشریه محلی «دامون» در رشت منتشر می‌شدند. این همکاری‌ها فرصتی برای معرفی شعر و اندیشه‌های او به مخاطبان فراهم کرد.

ویژگی‌های شعر مم ولی مظفری چیست؟

مظفری به دو زبان گیلکی و فارسی شعر می‌سرود و از قالب‌های کلاسیک و نو بهره می‌گرفت. اشعار او بیشتر با مضامین اجتماعی و انتقادی شناخته می‌شوند و استفاده از زبان ساده و عامیانه، باعث پیوند نزدیک‌تر سروده‌هایش با زندگی و فرهنگ مردم شده است.

نظرات شما

ثبت نظر
تصویر توضیحی

نام آوران گیلان

مقالات مرتبط

مطالبی که شاید برایتان جالب باشد.

اشتراک‌گذاری صفحه

این صفحه را با دوستانتان به اشتراک بگذارید