چون در مدت سه سال وزارت، مسئولیت تاسیس 10 دانشگاه از جمله: دانشگاه گیلان، رازی، سیستان و بلوچستان و دانشگاه مازندران را بر عهده داشت، رقمی که در تاریخ آموزش عالی ایران بی‌سابقه بود.
خانه قاجاری او در خیابان ایران در فهرست آثار ملی ثبت شده بود؛ اما در سال 1396 بخش‌هایی از آن مخصوصا حمام قاجاری تخریب شد، اتفاقی که باعث ایجاد واکنش‌های زیادی شد.
چون در دانشگاه کرنل و بیمارستانهای نیویورک سابقه علمی داشت، تصمیم گرفت به آمریکا برگردد و ادامه فعالیتهای خود را از آنجا پیگیری کند.
پروفایل شما بهروزرسانی شد.
اشتراک گذاری صفحه
عبدالحسین ابتهاج
دکتر عبدالحسین ابتهاج سمیعی، نامی که شاید در تاریخ رسمی کمرنگ دیده شود، اما ردپای او در نهادهای علمی و پزشکی ایران عمیق و ماندگار است. از خانواده‌ای اصیل و اهل فرهنگ در گیلان برخاست و مسیری متفاوت را برای خدمت به ایران پیمود.
از رشت تا معتبرترین دانشگاه‌های آمریکا
عبدالحسین ابتهاج سمیعی در 20 خرداد 1309 در شهر رشت، در خانواده‌ای از خاندان سرشناس «سمیعی» متولد شد. پدرش میرزا مهدی خان ابتهاج سمیعی، مالک و بازرگان بود و مادرش زهرا مژدهی نام داشت. خاندان سمیعی از دودمان اصیل گیلان بود که افراد آن در مشاغل مختلف دولتی و علمی خدمت کرده بودند.
نکته جالب در مورد نوجوانی او، مسیر تحصیلی غیر معمولش است. او تحصیلات ابتدایی و سیکل اول متوسطه را در رشت گذراند و در سال 1326، در حالیکه فقط 17 سال داشت، مستقیما به دانشگاه استنفورد رفت.
مدرک لیسانس پزشکی خود را از استنفورد آمریکا گرفت، سپس فوق لیسانس را از دانشگاه کالیفرنیا و دکترای خود را از کالج پزشکی ویل کرنل دریافت کرد. تخصص بیماری‌های داخلی را نیز از دانشگاه هاروارد گرفت و به‌عنوان اولین نفرولوژیست (کلیه) فارغ‌التحصیل آمریکا در ایران شناخته شد.
ازدواج، زندگی خانوادگی و درگذشت
دکتر سمیعی با شهلا سمیعی ازدواج کرد و حاصل ازدواجشان دو فرزند به نام‌های گلناز و احمدعلی بود. فعالیتهای اصلی ایشان در حوزه پزشکی (متخصص کلیه) و استادی در دانشکده پزشکی تهران بود.
پس از انقلاب هم به آمریکا مهاجرت کرد و به زندگیش در آنجا ادامه داد. با توانمندی‌هایی که داشت، توانست استادی دانشکده پزشکی دانشگاه کرنل و ریاست بخش داخلی بیمارستانی در نیویورک و همچنین امتیاز استاد ممتاز را کسب کند.
پس از سال‌ها تلاش و زندگی دور از وطن، سرانجام در 19 مرداد 1379 در سن 70 سالگی بر اثر بیماری سرطان در آمریکا در گذشت. خانه تاریخی وی نیز در تهران که در فهرست آثار ملی ثبت شده بود، بعدها تخریب شد؛ اتفاقی که واکنش‌های زیادی در پی داشت.
دستاوردهای ماندگار در ایران و غربت
پس از اتمام تحصیلاتش و بازگشت به ایران، در دانشگاه تهران به تدریس پرداخت و همزمان به معاونت وزارت بهداری منصوب شد. مهمترین دستاورد او را باید بنیان‌گذاری بیمارستان پارس در تهران دانست که خود ریاست آن را در دو نوبت بر عهده داشت.
اما نقش او در آموزش عالی ایران فراتر از یک مدیر بود. او به‌عنوان وزیر علوم و آموزش عالی در کابینه هویدا، بانی تاسیس ده دانشگاه از جمله: دانشگاه گیلان، دانشگاه رازی کرمانشاه، دانشگاه سیستان و بلوچستان و دانشگاه مازندران بود. به همین دلیل لقب «دانشگاه ساز» را از آن خود کرد.
هدف او از تاسیس دانشگاه گیلان، ایجاد دانشکده پزشکی مجهزی بود که با مایوکلینیک آمریکا قرارداد همکاری منعقد کند تا بیماران بتوانند به‌صورت روزانه معاینه کامل شوند. دکتر عبدالحسین ابتهاج هیچوقت در کنار پست‌های اجرایی، از آموزش و تربیت نسل پزشکی غافل نشد.
یاد و خاطرشان گرامی باد!